14 greckich wyrażeń związanych z częściami ciała

greckie wyrażenia

W każdym języku najfajniejsze są te wyrazy, których nie uczą w szkole. Tak jest z potocznymi wyrażeniami, które rodowici użytkownicy języka używają w mowie codziennej, ale osoby uczące się tego języka nie mają o nich pojęcia.

W języku greckim zawsze fascynowały mnie związki frazeologiczne (są to takie wyrażenia, które składają się z kilku wyrazów i tylko, gdy są tłumaczone razem mają sens). Niektóre wyrażenia mają polskie odpowiedniki, inne nie. Jeśli chcecie poznać kilka takich wyrażeń, zapraszam do dalszej lektury.

1. έχω τα μάτια μου δεκατέσσερα (eho ta matia mu dekatesera)

Dosłownie: mam czternaście par oczu

Znaczenie: można to przetłumaczyć jako „mieć oczy szeroko otwarte”. Mówimy tak do kogoś, aby był szczególnie uważny, np. mama do syna: Να έχεις τα μάτια σου δεκατέσσερα, czyli bądź bardzo ostrożny.

2. κάνω τα στραβά μάτια (kano ta strawa matia)

Dosłownie: robię krzywe oczy

Znaczenie: udawać, że czegoś nie widzimy albo nie rozumiemy. Po polsku powiemy, że przymykamy na coś oko.

3. ρίχνω στάχτη στα μάτια (rihno stahti sta matia)

Dosłownie: rzucam popiół do oczu

Znaczenie: wprowadzać kogoś w błąd, żeby zakryć prawdę; oszukiwać. Po polsku powiemy, że mydlimy komuś oczy.

4. σαν τα μάτια σου (san ta matia su)

Dosłownie: jak własne oczy

Znaczenie: mówimy tak w sytuacji, gdy chcemy podkreślić, że o coś trzeba szczególnie dbać, np. Να το φυλάς σαν τα μάτια σου, czyli dbaj o to jak o własne oczy. W języku polskim występuje wyrażenie „pilnować jak oka w głowie”, które ma takie samo znaczenie.

5. οι τοίχοι έχουν αυτιά (i tihi ehun aftia)

Dosłownie: ściany mają uszy

Znaczenie: podejrzewać, że ktoś może nas podsłuchiwać. Po polsku też się mówi, że ściany mają uszy.

6. έξω από τα δόντια (ekso apo ta dontia)

Dosłownie: poza zębami

Znaczenie: mówić bez ogródek, w bezpośredni sposób. W polskim występuje wyrażenie „bez owijania w bawełnę” albo „z grubej rury”.

7. χώνω τη μύτη μου (hono ti miti mu)

Dosłownie: wciskam swój nos

Znaczenie: mieszać się w nie swoje sprawy, zazwyczaj z ciekawości np. Ο γείτονάς μου χώνει τη μύτη του παντού (mój sąsiad do wszystkiego się miesza). Po polsku powiemy „wsadzać nos w nieswoje sprawy”.

8. μου κόπηκαν τα πόδια (mu kopikan ta podja)

Dosłownie: podcięło mi nogi

Znaczenie: bardzo się czegoś przestraszyć, zwłaszcza w niespodziewanej sytuacji. Co do polskiego odpowiednika nie jestem pewna, ale chyba też funkcjonuje wyrażenie „podciąć komuś nogi”.

9. βάζω το χέρι μου στη φωτιά (wazo to hieri mu sti fotja)

Dosłownie: wsadzam rękę do ognia

Znaczenie: ręczyć za coś albo kogoś. Po polsku mówimy, że damy sobie za coś rękę (głowę) uciąć.

10. κλείνω το μάτι σε κάποιον (klino to mati se kapion)

Dosłownie: zamykam oko do kogoś

Znaczenie: puszczać do kogoś oko (tak samo po polsku).

11. με το χέρι στην καρδιά (me to hieri stin kardja)

Dosłownie: z ręką na sercu

Znaczenie: szczerze, uczciwie np. Σου το λέω με το χέρι στη καρδιά, czyli mówię ci to z ręką na sercu. Po polsku wyrażenie to brzmi tak samo.

12. μένω με το στόμα ανοιχτό (meno me to stoma anihto)

Dosłownie: zostaję z otwartą buzią

Znaczenie: być zaskoczonym na wieść o czymś lub na widok czegoś. Po polsku mówimy, że komuś szczęka opadła.

13. γλείφω τα δάχτυλα (glifo ta dahtila)

Dosłownie: liżę palce

Znaczenie: nie ma co tu dużo wyjaśniać, bo odpowiednik polski brzmi „palce lizać”, więc jest dosyć zrozumiały.

14. παίζω κάτι στα δάχτυλα (pezo kati sta dahtila)

Dosłownie: gram coś na palcach

Znaczenie: znać się na czymś bardzo dobrze, być ekspertem w jakiejś dziedzinie. Po polsku mówimy, że mamy coś w jednym palcu albo w małym paluszku.

Na dzisiaj to tyle. Wybrałam takie wyrażenia, które mają podobne odpowiedniki w języku polskim, ale istnieje dużo wyrażeń, których nie sposób przetłumaczyć w sensowny sposób. W najbliższym czasie powstanie o nich wpis.

Jakie inne greckie wyrażenia związane z częściami ciała znacie? Jakie są ich polskie odpowiedniki? Dajcie mi znać w komentarzu.

Jeśli spodobał Ci się ten wpis, proszę przekaż go dalej. Będę za to bardzo wdzięczna 🙂